Trước hết, ‘đường’ là gì?
Trong giao tiếp thường ngày, “đường” thường được hiểu là đường mía tinh chế – sucrose. Tuy nhiên thực tế thực phẩm của chúng ta chứa rất nhiều loại đường khác nhau:
- Lactose và galactose (trong sữa và các sản phẩm từ sữa)
- Fructose (trong trái cây và mật ong)
- Glucose (trong mật ong, trái cây và rau củ)
- Maltose (trong lúa mạch)
- Sucrose (kết hợp glucose + fructose, có trong hầu hết thực vật)
Tại sao đường được gọi là “calorie rỗng”?
Sucrose gồm 50 % fructose và 50 % glucose, có chỉ số Glycemic Index (GI) khoảng 65. Dù cung cấp năng lượng nhanh, GI cao khiến đường làm tăng nhanh nồng độ glucose trong máu, đặc biệt khi không đi kèm thực phẩm có GI thấp. Hơn nữa, đường không chứa khoáng chất, vitamin, chất xơ hay bất kỳ dưỡng chất nào – vì vậy gọi là “calorie rỗng”.
Bạn có biết? Một muỗng canh đường hạt trắng chỉ cung cấp khoảng 45 kcal, nhưng không có bất kỳ micronutrient nào.
Mật ong ngọt hơn đường vì sao?
Mật ong nguyên chất (đặc biệt là mật ong Manuka Úc) chứa khoảng 36‑50 % fructose và 28‑36 % glucose, nên GI của nó thấp hơn đường mía. Hàm lượng fructose cao giúp mật ong có vị ngọt mạnh hơn, vì vậy bạn cần ít hơn để đạt độ ngọt tương đương – giảm tổng lượng đường tiêu thụ.
Mẹo chuyên gia: Khi thay mật ong cho đường trong các món nướng, giảm lượng chất lỏng trong công thức khoảng ¼ cốc và thêm ½ muỗng cà phê baking soda cho mỗi cốc mật ong. Hạ nhiệt độ lò khoảng 25 °F (≈ 14 °C) để tránh cháy màu.
Mật ong chứa những micronutrient, khoáng chất và enzyme nào?
Khác với sucrose “calorie rỗng”, mật ong chứa ít nhất 181 chất – protein, enzyme, axit amin, khoáng chất, vi lượng, vitamin và polyphenol (chất chống oxy hoá). Một chút phấn hoa cũng còn tồn tại trong mật ong thương mại, và phấn hoa được bán dưới dạng thực phẩm bổ sung.
Bạn có biết? Mật ong khoảng 80 % là đường, 2 % khoáng chất, vitamin, phấn hoa & protein, và còn lại khoảng 18 % nước – độ ẩm cao hơn đường, giúp mật ong có kết cấu mượt mà.
Mật ong không chỉ tốt cho sức khỏe mà còn tạo hương vị phong phú
Là sản phẩm tự nhiên 100 % từ tổ ong, hương vị mật ong thay đổi theo mùa và loài hoa mà ong thăm thánh. Bạn có thể thưởng thức các loại mật ong từ nhẹ nhàng, tinh tế đến đậm đà, caramel – đều tuyệt vời trong nấu ăn và làm bánh.
Mẹo chuyên gia: Khi thấy nhãn “honey‑sweetened” trên bao bì, luôn đọc kỹ danh sách thành phần – nhiều sản phẩm vẫn dùng đường làm chất ngọt chính.
Mật ong có giúp tiêu hoá tốt hơn?
Enzyme trong mật ong (được ong thêm vào khi chuyển nectar thành mật) hỗ trợ tiêu hoá carbohydrate như đường và tinh bột. Vì các đường trong mật ong đã ở dạng dễ hấp thu, chúng tiêu hoá nhanh hơn so với đường tinh luyện.
Nghiên cứu mới còn phát hiện một số mật ong Manuka Úc chứa oligosaccharide tiền sinh – loại chất xơ không tiêu hoá được, nhưng nuôi dưỡng vi khuẩn có lợi trong ruột, tăng cường sức khỏe tiêu hoá.
So sánh năng lượng giữa mật ong và đường
| Đơn vị (1 muỗng canh) | Mật ong | Đường mía |
|---|---|---|
| Calorie | ~ 64 kcal | ~ 45 kcal |
| Hàm lượng nước | ~ 18 % | ~ 0 % |
| GI | Thấp hơn sucrose | 65 |
Bạn có biết? Vì mật ong ngọt hơn, hầu hết mọi người dùng ít hơn, nhờ đó bù đắp phần nào mật độ năng lượng cao hơn trên gram.
Tham khảo
Alvarez‑Suarez, J.M. et al. “Contribution of honey in nutrition and human health: a review”. Mediterranean Journal of Nutrition and Metabolism, 2010.
Ajibola, A. et al. “Nutraceutical values of natural honey and its contribution to human health and wealth”. Nutrition and Metabolism, 2012.
Xem thêm:
- Dùng thìa kim loại với mật ong Manuka – Đúng hay sai?
- Mật ong Manuka có thực sự làm dịu cơn đau họng?
- Dinh Dưỡng Quyền Anh: Thức Uống Mật Ong Manuka Bạn Nên Uống Mỗi Ngày
- Công Thức: Cà Rốt Nướng Mật Ong Manuka Cay Nóng
- Cách Ngủ Nhanh & Ngủ Sâu Hơn: 10 Mẹo Đã Được Kiểm Nghiệm Cho Đêm Nghỉ Ngơi Trọn Vẹn
